Debaty sejmoweXI Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie opodatkowania nadmiernie odroczonych płatności

   Szanowny Panie Marszałku! Odpowiadając na interpelację pana posła Wiktora Osika przesłaną przy piśmie z dnia 29 maja 2000 r. nr SPS-0202-4057/00, uprzejmie informuję.    1. Od dłuższego czasu wnikliwie obserwowane są i analizowane problemy związane z kwestią wydłużonych terminów płatności w transakcjach handlowych. Zjawisko to pojawiło się w obrocie gospodarczym wraz z postępującą transformacją polskiej gospodarki, a nasiliło się w miarę dynamicznego rozwoju wielkopowierzchniowych obiektów handlowych. Napływające ze strony producentów - dostawców sygnały o uciążliwościach wynikających z umów zawieranych z wielkimi sieciami detalicznymi stały się powodem zlecenia przez Ministerstwo Gospodarki przeprowadzenia badań w sferze handlu wewnętrznego, ze szczególnym uwzględnieniem problemów koncentracji i współpracy krajowych producentów i dystrybutorów. Analiza wyników tych badań potwierdziła, że praktyka wymuszania na producentach długiego okresu płatności za dostarczony towar (często nawet 60-90 dni od daty dostawy) powoduje, że słabsi ekonomicznie producenci kredytują silniejszego partnera handlowego. Dostawcy jednak niekiedy nalegają na wprowadzenie swoich towarów do sieci, godząc się na gorsze warunki płatności, traktując ˝dostęp do półki˝ w wielkopowierzchniowych obiektach handlowych jako długofalową inwestycję, stwarzającą szansę na szybkie podnoszenie znajomości swojej marki wśród konsumentów.    Nad problemem wydłużonych terminów płatności za dostarczony towar pracuje Komisja Europejska. Przeprowadzone przez Komisję analizy wykazały, że nieterminowe wykonywanie płatności utrudnia sprawne funkcjonowanie rynku. Zidentyfikowane zostały obszary gospodarki o najtrudniejszej sytuacji, wśród których Komisja wymienia budownictwo, transport, handel hurtowy i detaliczny oraz niektóre branże przemysłowe. Ze względu, mimo wydanych w 1995 r. w tym zakresie przez Komisję Europejską zaleceń, na brak poprawy w rozwiązaniu tego problemu Rada Unii Europejskiej przyjęła w dniu 18 maja br. projekt dyrektywy w zakresie zwalczania opóźnionych płatności w transakcjach handlowych, który został skierowany do Parlamentu Europejskiego.    Problem wydłużonych płatności jako mający negatywny wpływ na gospodarkę został zasygnalizowany na posiedzeniach KERM i Rady Ministrów w czerwcu br. przy rozpatrywaniu ˝Programu rozwoju handlu wewnętrznego do 2003 r.˝, w którym jedno z zadań dotyczy opracowania regulacji prawnej w zakresie skrócenia terminów płatności za dostarczony towar. W Ministerstwie Gospodarki zainicjowano już prace przygotowawcze w celu opracowania stosownych regulacji prawnych, których punktem wyjścia są założenia zawarte w projekcie dyrektywy Unii Europejskiej. Zakończenie prac nad projektem przewiduje się po przyjęciu przez Parlament Europejski i Radę ostatecznej wersji dyrektywy.    2. Podjęcie przez Ministerstwo Gospodarki prac nad opracowaniem regulacji prawnych, zgodnych z projektem dyrektywy Unii Europejskiej, uwzględniających także zmiany m.in. w prawie: cywilnym, upadłościowym i egzekucyjnym, jest uzasadnieniem, iż opodatkowanie dochodów osiąganych w wyniku nadmiernie wydłużonych terminów płatności za dostarczane przez producentów towary jest uważane za niecelowe i jako ingerujące w materię uregulowaną przepisami prawa handlowego będącego częścią składową prawa cywilnego.    Regulując ten problem w przepisach prawa podatkowego należałoby się liczyć z tym, iż skutkami tych uregulowań objęci byliby również pozostali podatnicy, a nie tylko wielkie firmy zajmujące się handlem np. super- i hipermarkety. Co, jak wynika z zapytania pana posła, nie jest jego intencją. Tylko kompleksowe uregulowanie tego problemu w przepisach przewidywanych do wydania przez Ministerstwo Gospodarki, które to regulacje mogą również skutkować na wysokość podstawy opodatkowania podatkiem dochodowym, może ewentualnie zapewnić właściwe i zgodne z potrzebami rynku, w tym także z interesem małych i średnich firm, nie powodując zarazem uciekania się do wybiegów poprzez zmianę formy zawieranych umów (np. z umowy kupna - sprzedaży na umowę komisu) załatwienie sprawy.    Przedstawiając powyższe, wyrażam nadzieję, że przekazane wyjaśnienia przyjmie pan poseł do aprobującej wiadomości.    Z poważaniem    Sekretarz stanu    Jan Rudowski    Warszawa, dnia 3 lipca 2000 r.