Debaty sejmoweXI Kadencja

Interpelacja w sprawie sposobu naliczania niektórych opłat eksploatacyjnych przez przedsiębiorców wydobywających kopaliny

   Szanowny Panie Ministrze! Obowiązująca ustawa Prawo geologiczne i górnicze nakłada na przedsiębiorcę wydobywającego kopalinę obowiązek uiszczania opłaty eksploatacyjnej. Stawki tych opłat oraz sposób ich egzekwowania określa rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 sierpnia 1994 r.    W ostatnim czasie pojawiły się poważne wątpliwości dotyczące interpretacji wspomnianych przepisów w odniesieniu do surowców, które zostały poddane przeróbce lub uszlachetnieniu. Departament Geologii i Koncesji Geologicznych MOŚZNiL w piśmie z dnia 23 grudnia 1997 r. adresowanym do Najwyższej Izby Kontroli stwierdza, iż w przypadku kopaliny, która nie jest sprzedawana bezpośrednio po wydobyciu, opłatę eksploatacyjną wymierza się od kopaliny uszlachetnionej lub wzbogaconej (średnia cena różnych frakcji). Jest to wykładnia sprzeczna z wcześniejszym stanowiskiem resortu, nakładająca na niektórych przedsiębiorców poważne dodatkowe obciążenia. Cytowane pismo stało się już jednak podstawą działań NIK w odniesieniu do niektórych przedsiębiorców, którym na tej podstawie zarzucono zaniżanie należnych opłat eksploatacyjnych.    Interpretacja powyższa wydaje się sprzeczna zarówno z intencją ustawodawcy, wyraźnie czytelną z całości przepisów ustawy Prawo geologiczne i górnicze, jak i literalnym brzmieniem art. 84 ustawy. Zastosowana tu interpretacja rozszerzająca prowadzi z jednej strony do niejasności przepisu, z drugiej zaś może skutkować nierównym traktowaniem podmiotów gospodarczych i sumowaniem obciążeń. Opłata eksploatacyjna byłaby bowiem uzależniona nie od ilości i rodzaju wydobytej kopaliny (co jest oczywistą intencją ustawy), ale od rozwiązań technologicznych i organizacyjnych przyjętych w zakładzie wydobywczym. W przypadku surowców skalnych ta sama kopalina może być sprzedawana przez wydobywającego bez żadnej przeróbki innym podmiotom (opłata eksploatacyjna byłaby wówczas niższa), może być też poddana przeróbce w bardzo różnych zakresie (opłata eksploatacyjna byłaby wyższa). Tak np. zakład wydobywczy - kamieniołom może być samodzielną jednostką organizacyjną sprzedającą kamień. Może być jednak tylko jednym z wydziałów cementowni, a wówczas ostateczną formą przekształconej kopaliny jest cement i dopiero w tej formie następuje sprzedaż. Naliczanie opłaty eksploatacyjnej od cementu byłoby oczywistym absurdem.    Wskazując na powyższe zagadnienie, rodzące poważne problemy dla wielu przedsiębiorstw, zwłaszcza prowadzących działalność w zakresie górnictwa i przeróbki surowców skalnych, uprzejmie proszę o wyjaśnienie:    Jakie działanie podejmie pan minister dla przedstawienia i stosowania jednoznacznej interpretacji przepisów, zgodnej z intencją ustawodawcy i zasadą równości podmiotów?    Poseł Juliusz Braun    Warszawa, dnia 3 marca 1998 r.